افرادی که روزه بر آن ها واجب نیست (2)
افراد سالخورده، ذوالعطاش
احکام روزهٔ کهنسالان و شروط افطار برای آنان
کسانی که پا به سن می‌گذارند و پیر می‌شوند — چه پیرمردها و چه پیرزن‌ها — این‌ها معاف از روزه نیستند؛ صرفِ پیری و ضعف، مجوز افطار نیست.
اما اگر این افرادی که مسن شده‌اند، روزه وقتی می‌گیرند اذیت می‌شوند و برایشان سخت است، این‌ها می‌توانند روزه نگیرند. البته اگر روزه بگیرند، درست است و اشکالی ندارد.
ولی اگر این افراد — صحبت افراد میان‌سال، جوان و این بچه‌هایی که تازه بالغ شده‌اند، صحبت این‌ها نیست، بلکه صحبت پیرمردها و پیرزن‌ها است — اگر افراد پیر روزه بگیرند و روزه برای آن‌ها سخت باشد، نه اینکه برایشان ایجاد بیماری می‌کند، نه اینکه بیماری‌شان را تشدید می‌کند. اگر کسی پیر هم نباشد و روزه برایش تولید بیماری می‌کند یا بیماری‌اش را سخت‌تر می‌کند، او روزه‌اش صحیح نیست.
اما افرادی که به سن پیری رسیده‌اند و روزه فقط برایشان سخت است، ضرر ندارد ولی سخت است، این‌ها می‌توانند روزه نگیرند. روزه‌شان را افطار می‌کنند و به خاطر همین افطاری که می‌کنند، باید یک مدّ طعام به فقیر بدهند؛ یعنی ۷۵۰ گرم گندم یا آرد یا برنج و امثال این‌ها باید به فقیر بدهند به خاطر همین افطار، نه به خاطر اینکه قضایش را نگیرند. و بر این‌ها فرموده‌‌اند فقها که واجب هم نیست قضایش را زمستان مثلاً بگیرند. این پیرزن‌ها و پیرمردها، زمستان هم که بشود لازم نیست که قضای روزهٔ ماه رمضان را بگیرند؛ البته اگر بگیرند کار خوبی کرده‌اند، ولی در عین حال واجب نیست.
احکام مبتلایان به بیماری عطش (ذوالعطاش)
یک طایفهٔ دیگر هم باز می‌توانند روزه‌شان را بخورند و آن کسانی... افرادی هستند که بسیار تشنه می‌شوند؛ به آن‌ها... از آن‌ها تعبیر می‌کنند به «ذوالعطاش». کسانی که پیوسته باید آب بخورند و تشنگی خیلی آن‌ها را اذیت می‌کند.
این‌ها دیگر سن نمی‌شناسد؛ چه در سن اوایل پس از بلوغ باشند، یا نوجوان و جوان و یا عرض به حضورتان که در میان‌سالی یا کهن‌سالی باشند. اگر کسی نسبت به تشنگی خیلی مشکل پیدا می‌کند — نه اینکه امروز تشنه شده باشد، نه؛ اساساً بعضی‌ها هستند تو... زمستان هم که هست، پیوسته باید آب بخورند، آب نخورند اذیت می‌شوند، یک حرارتی در درونشان هست و مرتب باید آب بخورند — اگر کسی از این طایفه و از این گروه است و روزه برای او مشکلاتی دارد، که تشنگی او را اذیت زیادی می‌کند، این هم می‌تواند روزه‌اش را افطار کند. البته اگر روزه را افطار نکند و روزه را بگیرد، روزه از این فرد هم صحیح است.
باز هم تأکید می‌کنم این ربطی به سن ندارد اولاً، بحث عطش زیاد؛ و مربوط به یک عطش خاصی هم نیست که مثلاً الان در تابستان من این‌چنین هستم، یا مثلاً کارگری است که در نانوایی کار می‌کند و جلوی تنور خیلی تشنه‌اش می‌شود؛ این‌ها داخل این مسئله نیستند. افرادی که به طور کلی زیاد عطش می‌کنند، این‌ها داخل این استثنا هستند.
دعا و صلوات پایانی
خدای متعال همهٔ ما و شما را با وظایف بندگیمان هم توفیق آشنایی و هم توفیق عمل و التزام تا پایان عمر مرحمت بفرماید.
به پیشگاه مقدس و منوّر والدَیِ بزرگوار امام عصر (علیه‌السلام)، حضرت نرجس‌خاتون (سلام‌الله علیها)، صلوات بلندی تقدیم بفرمایید.
اطلاعات
- آلبوم سخنرانی: ماه مبارک رمضان سال 1437 (1395 شمسی)
- برگزارکننده: مسجد اعظم قلهک
- دسته بندی: روزه , شرایط وجوب و صحت روزه